NÂZIM HİKMET

Nâzım Hikmet, Mehmed Nâzım adıyla 15 Ocak 1902 tarihinde Selanik’te doğmuştur. O sırada Hariciye Nezareti memuru olarak Selanik’te çalışan Hikmet Bey, Nâzım’ın çocukluğunda memuriyetten ayrılmış ve ailesiyle birlikte, Halep’te bulunan babasının yanına gitmiştir. Burada bulundukları sırada Hikmet-Celile çiftinin biri Ali İbrahim, diğeri Samiye adında iki çocuğu olmuş fakat Ali İbrahim dizanteriye yakalanıp ölmüştür. Nâzım Paşa’nın Diyarbakır’a atanmasıyla birlikte, Hikmet Bey ve ailesi de Diyarbakır’a taşınmıştır. Ancak burada bunalan Hikmet Bey, ailesiyle birlikte İstanbul’a taşınmıştır. Hikmet Bey’in İstanbul’daki iş kurma denemeleri de iflasla neticelenince memuriyet hayatına geri dönmüştür. Fransızca bildiği için 28 Şubat 1914’te Matbuat-ı Umumiye çevirmenliğine atanmıştır. Bu sırada 1910 yılında emekli olan Nâzım Paşa da İstanbul’a, oğlunun yanına taşınmıştır. Nâzım Hikmet, ilk öğrenimini Göztepe Taş Mektebinde tamamlamıştır. İlk şiiri Feryad-ı Vatan’ı 3 Temmuz 1913’te yazmıştır. Bir aile toplantısında denizciler için yazdığı bir kahramanlık şiirini Bahriye Nazırı Cemal Paşa’ya okuyunca Bahriye Mektebine gitmesine karar verilmiştir. Nâzım’ın Mehmed Nâzım imzasıyla yazdığı ve ilk yayımlanan şiiri olan Hala Servilerde Ağlıyorlar mı? 3 Ekim 1918’de Yeni Mecmua dergisinde çıkmıştır. Nâzım aynı yıl 26 kişi içinden 8. olarak Bahriye Mektebinden mezun olmuştur. Kurtuluş Savaşına katılmak üzere ailesinden habersiz Anadolu’ya geçmiştir. İnebolu’ya vardığında Anadolu halkının, özellikle köylünün çileli yaşayışını yakından görmüştür. Bu sırada Spartakistlerden Sadık Ahi adlı bir sosyalistle tanışmış ve ondan yeni fikirler öğrenmiştir. Batum’da tanıştığı Ahmet Cevat ve Şevket Süreyya ile Temmuz 1922’de Tiflis’ten Moskova’ya gitmiştir. Moskova’da bir süre yaşadıktan sonra Türkiye’ye geri dönmüş ve Türkiye Komünist Partisinin faaliyetlerine katılmıştır. Ancak Türkiye’de en fazla 7 ay kalabilmiştir. Sonrasında hakkında hapis cezası çıkarılmıştır. 1929’da Zekeriya Sertel ve Sabiha Sertel’in çıkardığı Resimli Ay dergisinin kadrosuna katılmıştır. Bu arada Muhsin Ertuğrul, Cemal Reşit Rey, Peyami Safa gibi ünlü isimlerle de çalışmıştır. Kısa sürede ülke çapında tanınan bir şaire ve düşünce adamına dönüşmüştür. 835 Satır adlı şiir kitabı edebiyat çevrelerinde geniş yankı uyandırmış; Ahmet Haşim gibi şairlerin övgüsüyle karşılaşmıştır. Fakat bu süreçte Nâzım Hikmet’in Putları Yıkıyoruz başlığı altındaki yazı dizisinde eski edebiyatı yıkmak ve yeninin temellerini atmak yönündeki fikirleri, dönemin önde gelen edebiyatçılarının tepkisini çekmiştir. 3 Haziran 1963 sabahı saat 06.30’da gazetesini almak üzere ikinci kattaki dairesinden apartman kapısına yürüdüğü esnada, tam gazetesine uzanırken geçirdiği kalp krizi sonucunda aramızdan ayrılmıştır.