Erzurum’da bulunan tarihi tabyaların yenilenip, geçmişine uygun olarak gündeme getirilmesini isteyen Erzurumlular, örnek olarak da Kars Tabyalarını gösterdi.
Stratejik önem arz eden bir bölgenin, yerin, yolun veya şehrin güvenliğini ve savunmasını sağlamak üzere genellikle bölgenin hâkim bir tepesine veya dağ yamacına yapılan askeri tesislere tabya deniyor. Amacı bilindiği gibi düşmanı, ileri savunma hattı oluşturarak engellemek ve şehirlerin ileri karakolu vazifesinde bulunmasıydı.
TABYA ZENGİNİ ERZURUM
Erzurum’da bu tabyalar bilindiği gibi, Aziziye tabyaları, Mecidiye Tabyası, Büyük Palandöken Tabyası, Küçük Palandöken Tabyası, Büyük ve Küçük Kiremitlik Tabyaları, Ahali Tabya, Gez Tabya diye gidiyor. Fakat bunlardan hiçbiri, geriye kalan yapısal düzeni hariç hiçbir turizm alanına hizmet vermiyor. Söz konusu önemli olarak bu alanda da kayda değer bir çalışma yapılmadı.
ERZURUM’DA DA OLABİLİR
Kars ilinde geçen yıl hizmete açılan Kars Tabyası Müzesi, görenlere hayranlık uyandırıyor. Özellikle Erzurum’da bulunan ve Kars’a giderek bu müzeyi gören vatandaşlar, ‘Neden Erzurum ’tabyalarında da bu tür çalışma yapılarak turizme kazandırılmıyor?’ diyerek tepki gösterdiler. Söz konusu çalışmaları, Erzurum’da da yapılması kayda değer seviyede turizme katkı sağlayacağı kaçınılmaz olur.
MUAZZAM!
Erzurumlu bir vatandaş, “Geçen ay Kars’a gittim ve oradaki bir tanışla beraber Kars Tabyası Müzesi’ne gittik. Orada mükemmel bir çalışma sergileyerek, turizm ve şehre büyük bir nimet sunmuşlar. Tabya güzelce onarılarak eskisi gibi kullanılabilir hale getirilmiş. Daha sonra içleri eski kullanım amaçlarına göre yeniden canlandırılmış. Yine Buralar mumlardan yapılmış mankenler yerleştirilmiş. Muazzam bir çalışma olmuş. Neden Erzurum’da da böyle bir çalışma yapılmıyor.” dedi.
DAHA İYİSİ OLABİLİR
Yine Erzurumlu başka vatandaş da, “Ben Kars’a gidip bu söz konusu tabyayı ziyaret etmedim ama internetten bizim bir arkadaş fotoğraflarını paylaşmış oradan gördüm. Adamlar mükemmel bir çalışma yapmış. Bizlerde de böyle hayranlık uyandırdılar. Bizimde tabyalarımız var ve hiç böyle değiller.” diye konuştu.
İŞTE TARİHİ
Tabyalar 11. yüzyıldan sonra kullanıldığını biliniyor. Osmanlı Devleti’nde ise özellikle 19. yy da başta Ruslarla olan yoğun mücadelelerde ateşli silahlar ve topların yoğun olarak kullanılmaları neticesinde geleneksel kale savunma tekniklerinin yetersiz kalması üzerine şehir ve bölgelerin savunmasını uzaktan yapabilmek üzere doğuda Erzurum, Kars batıda Gelibolu ve Edirne civarına çok sayıda tabya yapıldı.