İhmal, tedbirsizlik, kasıt ya da doğal sebepler… Nedenleri çeşitli olsa da her yıl
Türkiye’de çıkan orman yangınlarında binlerce hektarlık alan zarar görüyor.
Orman yangınlarıyla mücadelede en
önemli faktör erken tespit… Bunun için
Orman Genel Müdürlüğünün ekipleri
kesintisiz hizmet veriyor. Erken tespit için
7 gün 24 saat boyunca 36’sı insansız
olmak üzere 776 gözetleme kulesinden
izleme yapılıyor.
ORMAN YANGINI İLE
KARŞILAŞINCA YAPMAMIZ
GEREKENLER
İHBAR ET: Orman yangını gördüğümüz an
derhâl 112’yi aramalıyız. Yangının meydana
geldiği mevkiyi olabildiğince açık ve
anlaşılır bir tarifle yetkililere bildirmeliyiz.
Telefonumuzla konum gönderme şansımız
varsa yetkililere bölgenin konumunu iletmeliyiz.
Görüşmemiz bittikten sonra telefonumuzun
bataryasını idareli
kullanmalıyız.
SÖNDÜREBİLECEKSEN
MÜDAHALE
ET: Alevlenme henüz tek başımıza müdahale
edebileceğimiz aşamada ise yeşili
bol dal parçası ile ateşi söndürmeliyiz.
Zemin uygunsa ateşe toprak serpmek de
alevleri söndürmemize yardım edecektir.
Alevler kesilmiş olsa bile ateşin tamamen
söndüğüne emin olmalıyız.
SÖNDÜREMEYECEKSEN
ORADAN DERHÂL
UZAKLAŞ:
Bizim müdahalemizin yetersiz kalacağına
emin olduğumuz durumlarda, yetkililere ihbarda
bulunduktan ve bölgenin dijital konumunu
paylaştıktan hemen sonra sakin
olmaya çalışarak oradan hızla
uzaklaşmalıyız. Kaçış için kullanacağımız
rotayı belirlerken yangının meydana
geldiği arazinin tipine göre karar vermeliyiz.
Kaçarken yoğun dumana maruz
kalıyorsak ağzımızı ve burnumuzu
mümkünse ıslak, değilse kuru bir bez ile
kapamalıyız.
YANGINA DÜZ ALANDA
YAKALANDIYSAK:
Derhâl rüzgârın yönünü tespit etmeliyiz.
Rüzgâr bizim olduğumuz yöne doğru esiyorsa
rüzgârı arkamıza alarak hızla en
yakın açık alana koşmalıyız. Yangının
yakınından geçmeye mecbursak ve yanan
alanının yüzeyi çok büyük değilse
yangının sağ ve sol kollarını kontrol ederek
alevlerin daha az olduğu koldan bölgeyi
terk etmeliyiz. Kesinlikle yangının
merkezine doğru hareket etmemeliyiz.
YANGINA VADİDE
YAKALANDIYSAK:
Vadilerde rüzgârla birlikte hava akımı
oluştuğundan yangın rüzgârın etkisiyle
vadi tabanından yukarıya doğru bir rota
çizecektir. Bu tür bir durumda rüzgârın
ters istikâmetine doğru koşarak vadinin
alt kısımlarına inmeli ve hızla en yakın
açık alana ulaşmalıyız. Yangının devam
ettiği vadi yamaçlarını kaçış rotası olarak
kullanmaktan kesinlikle kaçınmalıyız.
YANGINA ENGEBELİ
ARAZİDE Y
AKALANDIYSAK:
Sırtlar ve sırt arkaları, rüzgârın etkisini
yitirdiği veya aksi yönde esen rüzgârların
kendini gösterdiği bölgeler olduğundan,
kısa vadede en uygun korunma alanlarıdır.
Bu nedenle engebeli arazide
karşılaştığımız yangınlarda öncelikle derhâl
en yakın sırtın arka tarafına geçmeli,
ardından yangının aksi yönündeki en
yakın açık alana doğru hızla koşmalıyız.
YANGINA DERE
KENARINDA
YAKALANDIYSAK:
Alevler dar dere yataklarında ve kutu dere
yataklarında bakıyla paralel daha hızlı ilerleme
eğiliminde olduğundan dere
yataklarına paralel kaçış rotası
oluşturmaktan kaçınmalıyız.
YANGINA KANYONDA
YAKALANDIYSAK:
Rüzgâr arkamızdan geliyorsa ve yangın
önümüzdeyse kanyon baca görevi
göreceğinden alevler kanyonun dar
yönüne doğru hareket edecektir. Bu nedenle
hızla alevlerin tersi yönüne kaçmalı
ve mümkün olduğunca kanyonun en geniş
bölgesine inmeliyiz. Kaçarken aşırı
ısınmadan dolayı oluşabilecek kaya
parçalanmalarına ve ağaç devrilmelerine
dikkat etmeli, özellikle başımızı koruyarak
yürümeliyiz. Kanyonda ilerlememiz
mümkün değilse ve civarda mevcutsa
kapalı ya da kısmen kapalı mağara
odacıklarına sığınmalıyız. Mağara
odalarına sığınırken bilmediğimiz rotada ilerlemekten
kaçınmalıyız.
YANGINA TATİL
BELDESİNDE
YAKALANDIYSAK:
Yetkililerin uyarılarına birebir uyarak bölgeyi
en yakın ve en güvenli yoldan terk etmeliyiz.
Yangına yakalandığımız bölge deniz
kenarındaysa ve yollar kapanmışsa
rotamızı rüzgâra göre oluşturmalıyız.
Rüzgâr denizden karaya doğru esiyorsa
deniz kenarında kalıp kurtarılmayı beklemeliyiz.
Rüzgâr karadan denize doğru
esiyorsa, yollar kapanmışsa ve kaçacak
başka bir güzergâh yoksa belli bir seviyeye
kadar denize girebiliriz. Su yüzeyinde
alev dilleri oluşursa tüm bedenimizle
suyun altına girip nefesimizi tutabildiğimiz
oranda beklememiz hayatta kalma
şansımızı artıracaktır.
YANGININ TAM
ORTASINDA
KALDIYSAK:
Kaçma imkânını tümüyle kaybettiğimiz durumlarda
etrafta bir çukur varsa içine
girmeli; çukur yoksa en geniş alevsiz alana
geçerek kendimiz mümkün olduğunca
derin bir çukur kazıp içine girmeliyiz. Bu
esnada çıkan nemli toprağı koruyucu
işlevinden dolayı üzerimize serpmemiz,
hayatta kalma şansımızı artıracaktır.
Yüzümüzü nemli bir bezle kapamamız
mümkünse tüm yüzümüzü örtmeli, böylelikle
yayılan gazdan olabildiğince
korunmalıyız.
Doğa sporları ve sair doğa aktiviteleri ile ilgileniyorsak
bu tür aktivitelerde yanımızda
bulunması için ısıya dayanıklı yangın battaniyeleri,
ısıya dayanıklı 1-2 m²’lik brandalar
ve maske temin etmemiz büyük
önem arz etmektedir. Yangına bu gibi bir
aktivite esnasında maruz kaldıysak ve
kaçabileceğimiz alan yoksa kazacağımız
çukurun içine girip üzerini ısıya dayanıklı
bu materyallerle kapatarak ve maskemizi
takarak kendimize nispeten güvenli bir
l Yüksel
ADIYAMAN


