Erzurum’un Oltu Taşı işlemeciliğinde ve çeyizlerde önemli bir yeri olan gümüş, maalesef eski ihtişamını kaybetmeye devam ediyor.
İşlemeler bakımından kültürel olarak oldukça değerli ve renkli bir yapıya sahip olan Erzurum’da, daha önceki yıllarda en gözde meslekler arasında yer alan işlemecilikte özellikle Oltu Taşı işlemeciliği ve bazı çeyiz ürünü işlemecilikleri yar alırdı. Bu işlemeler piyasaların kalbi konumundaydı. Önemli bir ekonomik gücü ve istihdam alanı olan bu sektör maalesef eski parıltısını kaybetti. Covid-19 sürecinde normalleşmeyle birlikte canlanan sektörler arasına da maalesef gümüş işlemeciliği giremedi.
YOK SEVİYESİNDE
İnsanların ekonomik durumunun düşmesiyle piyasadaki parıltılı günler sönerek farklı alanların doğmasına sebep oldu. Özellikle sahte ürünler piyasayı kontrol altına aldı. Erzurum Taş Mağazaları ve Taş Han’da gümüş üzerine yapılan onlarca iş, onlarca dükkanın ekmek yediği gümüş işlemeciliği bugün yok denecek kadar azaldı. Tabi bu işlemelerin satıldığı yerlerde haliyle azaldı. Geride kalan bazı işletmeler de işlerin durumunun kötülüğünden yakınarak piyasanın bittiğini belirtiyorlar.
HER ALANDA ÇİNLİLERDEN DARBE
Gümüş işlemeciliğinin Erzurum’da değer kaybetmesi ilk önce Çin malı ürünlerden kaynaklandı. Vatandaşın alım gücünün düşük olması sebebiyle Çin malı gümüşlere yoğunlaşmanın olduğunu söyleyen Erzurum Taş Mağazalarındaki bir esnaf, “Çin-gümüş işlemeciliği Türk gümüşün önüne geçmiş halde. Artık eskisi gibi düğünlerde Türk gümüş işlemeciliği değil de daha çok ucuz olduğu için Çin yapımı gümüşler tercih ediliyor maalesef. İnsanlar gümüşü daha sonra bozdurmak için almıyor, bir yatırım amacı yok yani. Durum böyle olunca orijinal olmuş, Çin malı olmuş bir önemi de olmuyor.” dedi.
HEDİYEDE BİR DEVİR BİTTİ
Gümüş işlemeciliği üzerine iş yapan esnafın eski günlerine değinen gümüş işlemeciliği esnafı, “Yaz mevsimi geldiğinde gümüş işlemesi üzerine iş yapan esnaf yerleri dolardı. Bunun nedeni ise Çin malı hediyelik gümüşler ucuz olduğundan kaynaklanıyor. Böyle olunca haliyle gümüş işlemeciliği işi ile yıllardır uğraşan esnafımız iş yapamadığından ötürü dükkânını kapatmak zorunda kalıyor. Maliyetin altında mal satıyoruz mecburen. Satınca da işin altından kalkamıyor zarar ediyoruz. Çin malları sektöre girdi işler iyice bitti.” diye konuştu.
DÜĞÜNLERDE DE İŞLER DEĞİŞTİ
Erzurum kültürel kaybına değinen esnaf, “Erzurum’da evine hamam takımı gitmeyen kızın gelin olduğu görülmemiştir. Çünkü bu Erzurum’un düğün geleneklerinde ayrı bir yere sahiptir. Fakat son yıllarda hayat pahalılığı ve ekonomik krizler yüzünden artık ‘Hamam Takımı’, erkek aileleri için çok büyük bir yük teşkil etmeye başladı. Önceleri bu takımlar bir bütün halinde satılırdı, fakat şimdi damat tarafı önce bavul alıp, ardından içini en ekonomik yoldan doldurmaya bakıyor.”